Kwaliteit én kwantiteit

In een stad als Enschede is bouwen meer dan stenen stapelen. Het is keuzes maken over hoe we samen willen leven. Over waar kinderen veilig opgroeien, starters een plek vinden en ouderen zich thuis blijven voelen. Bouwen is niet alleen iets van projectontwikkelaars en architecten — het is ook politiek. En dus moeten we als gemeente de vraag durven stellen: bouwen we voor de woningnood van vandaag, of bouwen we aan de stad van morgen? Wat mij betreft doen we het tweede. Want bouwen zonder visie is bouwen met oogkleppen op. We zullen slimme oplossingen moeten bedenken om te bouwen in een goed tempo, maar ook in de passende kwaliteit.

De woningdruk is hoog. Starters, jongeren, gezinnen en senioren: allemaal zoeken ze een passende en betaalbare plek. Er is dringend behoefte aan nieuwbouw. De verleiding is dan groot om snel en veel te bouwen, zonder oog voor samenhang. Dat is niet verstandig. Willen we wijken die leefbaar en duurzaam zijn? Dan is slim ontwerpen en bouwen nodig. Ik wil bouwen voor de kwaliteit van samenleven. Daar wordt Enschede beter van.

Meer dan een dak boven je hoofd

Bouwen met visie betekent: woningen neerzetten die passen bij verschillende levensfasen en inkomens, én die bijdragen aan de kwaliteit van buurten. Het gaat over meer dan vier muren en een voordeur. Het gaat over licht, lucht, groen, veiligheid, ontmoetingsplekken, voorzieningen in de buurt en bereikbaarheid. Over kinderen die buiten kunnen spelen in een uitdagende en veilige omgeving, buren die elkaar leren kennen, en mensen die zich thuis voelen in hun wijk.

Dat vraagt om regie. Als gemeente moeten we niet alleen plannen toetsen, maar ook kaders stellen. Wat voor stad willen we zijn in 2040? Waar willen we verdichten, vergroenen, vertragen of versnellen? En bovenal: voor wie bouwen we?

Bouwen voor de volgende generatie

Een stad bouw je niet alleen voor vandaag, maar vooral voor de generatie na ons. Daarom moet duurzaamheid centraal staan in elk bouwplan. Energieneutrale woningen, circulair bouwen, klimaatadaptatie en natuurinclusief ontwerpen zijn geen luxe, maar noodzaak. We willen toch niet dat kinderen die nu op de basisschool zitten straks wonen in wijken die al verouderd of oververhit zijn?

En dat vraagt ook om lef. Lef om tegen een ontwikkelaar te zeggen: “Dit plan voldoet niet aan wat wij als stad nodig hebben.” Lef om ruimte te geven aan coöperaties, zelfbouwers en wooncollectieven die wél kiezen voor de lange termijn. Lef om niet alleen te kijken naar winst, maar vooral naar waarde.

Enkele wijken in Enschede zouden als goede voorbeelden kunnen dienen voor nieuwe wijken. Ruwenbos en Tiemeister Es kunnen als voorbeeld van klimaatadaptief en kindvriendelijk bouwen gezien worden, maar scoren met voorzieningen wat minder omdat inwoners wat verder moeten lopen/fietsen voor de dichtstbijzijnde supermarkt, huisarts en apotheek. Roombeek is een completere wijk qua voorzieningen en ook wat gevarieerder in bouw (huur- en koopwoningen, groot, kleiner), maar is over het algemeen iets versteender. Er zijn weinig groene longen tussen de woonstraten omdat groen meer geconcentreerd is op enkele plekken in de wijk.

Concreet

Er zijn concrete maatregelen die kunnen zorgen voor meer woningen en betere woonmilieus in Enschede.

• Geef ruimte voor nieuwe woonvormen zoals tiny houses, kangoeroe woningen (woningen in de tuin of aan bestaande woningen vast, bedoeld voor ouderen die door zoon en/of dochter verzorgd kunnen worden), coöperatieve woonvormen en andere vormen van particulier opdrachtgeverschap. Eventueel kan dit in speciale zones voor innovatieve bouw. Almere Oosterwold is bijvoorbeeld een grote wijk waar bewoners heel veel vrijheid krijgen voor het bouwen van de eigen woning en zélfs (een deel van) de infrastructuur van de wijk.
• Bouw gestapelde woningen met groene daken zodat er voor bewoners nog wel groene buitenruimte is. Dit combineert de voordelen van huizen met een tuin met de voordelen van hoogbouw. Zo benutten we de schaarse ruimte beter.
• In de buurtschappen en in het landelijk gebied zijn er kansen voor transformatie van boerderijen en voormalige boerderijen naar woonerven. Het kunnen optimale plekken zijn voor coöperatieve of andere duurzame woonvormen.

Wat voeg jij toe aan het thema “Bouwen met visie”?

Je hebt nu mijn ideeën kunnen lezen, maar ik ben ook benieuwd naar jouw ideeën over dit thema. Mail mij via rens@commaa.nl